Utilia

Kalkulator macierzy

Darmowy kalkulator macierzy do 6×6 na dokładnych ułamkach. Oblicz wyznacznik, macierz odwrotną, rząd, RREF, potęgi, wartości własne i iloczyny – krok po kroku.

Macierz A

Wpisz lub wklej jako tekst

Jeden wiersz macierzy w każdej linii, elementy oddzielone spacjami lub tabulatorami (przecinek oznacza część dziesiętną). Działają komórki skopiowane z arkusza kalkulacyjnego, a także zapis [[1, 2], [3, 4]].

Macierz B

Wpisz lub wklej jako tekst

Jeden wiersz macierzy w każdej linii, elementy oddzielone spacjami lub tabulatorami (przecinek oznacza część dziesiętną). Działają komórki skopiowane z arkusza kalkulacyjnego, a także zapis [[1, 2], [3, 4]].

Do 6 × 6. Elementy mogą być liczbami całkowitymi, dziesiętnymi (2,5) lub ułamkami (-3/4); pusta komórka oznacza 0. Wyniki są dokładnymi ułamkami.

–

    Jak korzystać z kalkulatora macierzy

    1. Wybierz Działanie: A + B (dodawanie), A − B (odejmowanie), A × B (mnożenie), k × A (mnożenie przez skalar), Transpozycja A, Wyznacznik A, Macierz odwrotna do A, Rząd A, Zredukowana postać schodkowa (RREF) A, Potęga Aⁿ, Wartości własne A albo iloczyn skalarny lub wektorowy dwóch wektorów.
    2. Ustaw wymiar Macierz A polami Wiersze i Kolumny (od 1 do 6), a potem wpisz elementy w siatkę. Akceptowane są liczby całkowite, ułamki dziesiętne, np. 2,5, i ułamki zwykłe, np. -3/4; pusta komórka oznacza 0. Macierz B pojawia się tylko przy działaniach, które jej wymagają.
    3. Żeby nie wpisywać komórka po komórce, otwórz Wpisz lub wklej jako tekst, wklej wiersze (z arkusza kalkulacyjnego, dokumentu albo jako listę [[1, 2], [3, 4]]) i kliknij Wypełnij siatkę.
    4. Wynik aktualizuje się podczas pisania; Oblicz robi to samo. Zamień A i B zamienia macierze miejscami, Przykład wczytuje przykład 3 × 3, a Wyczyść opróżnia obie siatki.
    5. Odczytaj wynik, a potem rozwiń listę Krok po kroku, aby prześledzić obliczenia. Pokaż ułamki dziesiętne przełącza wyświetlanie z ułamków zwykłych na dziesiętne, Użyj wyniku jako A pozwala łączyć działania (np. odwrócić, a potem pomnożyć), a Kopiuj kopiuje wynik jako wiersze rozdzielone tabulatorami, gotowe do wklejenia do arkusza.

    Cała arytmetyka odbywa się na dokładnych ułamkach, nigdy na zaokrąglonych liczbach zmiennoprzecinkowych. Macierz odwrotna do [[4, 7], [2, 6]] jest pokazywana jako [[3/5, −7/10], [−1/5, 2/5]], a nie jako 0,6000000001.

    Co robi każde działanie

    • Dodawanie i odejmowanie wykonuje się element po elemencie; wymagają dwóch macierzy tego samego wymiaru.
    • Mnożenie A × B wymaga, by A miała tyle kolumn, ile B ma wierszy: macierz m × n razy macierz n × p daje macierz m × p. Każdy element to wiersz A razy kolumna B, a kroki rozpisują każdą z tych sum, np. c₁₁ = 1 × 5 + 2 × 7 = 19. Pamiętaj, że A × B i B × A zwykle się różnią.
    • Wyznacznik: dla macierzy 2 × 2 stosowany jest wzór ad − bc, dla 3 × 3 – rozwinięcie Laplace’a względem pierwszego wiersza (z każdym minorem), a większe macierze są sprowadzane do postaci trójkątnej operacjami na wierszach. Wyznacznik to wtedy iloczyn elementów przekątnej, ze zmianą znaku przy każdej zamianie wierszy.
    • Macierz odwrotna: eliminacja Gaussa–Jordana na macierzy rozszerzonej [A | I]. Każdy krok wypisuje operacje na wierszach, np. W2 → W2 − 3W1, oraz macierz po ich wykonaniu. Gdy lewy blok staje się macierzą jednostkową, prawy blok to A⁻¹. Jeśli brakuje elementu głównego, macierz jest osobliwa i nie ma odwrotnej.
    • Rząd i RREF: ta sama eliminacja na samej macierzy A. Rząd to liczba elementów głównych, a kroki wskazują, w których kolumnach się znajdują.
    • Potęga Aⁿ korzysta z wielokrotnego podnoszenia do kwadratu, więc A¹⁰⁰ wymaga tylko kilku mnożeń. A⁰ to macierz jednostkowa, a wykładniki ujemne korzystają z macierzy odwrotnej.
    • Iloczyn skalarny i wektorowy traktują pojedynczy wiersz lub pojedynczą kolumnę jako wektor. Iloczyn wektorowy wymaga 3 współrzędnych.

    Wartości własne: dokładne i przybliżone

    Narzędzie najpierw oblicza dokładnie wielomian charakterystyczny det(λI − A) metodą Faddiejewa–LeVerriera. Dla macierzy 2 × 2 wartości własne wynikają ze wzoru na pierwiastki równania kwadratowego i pozostają dokładne, łącznie z pierwiastkami kwadratowymi i wartościami zespolonymi: [[1, 1], [1, 0]] daje 1/2 ± √5/2. Dla macierzy 3 × 3 i większych pierwiastki wyznaczane są numerycznie algorytmem QR z przesunięciami. Każdy pierwiastek będący prostym ułamkiem jest następnie sprawdzany dokładnie w wielomianie i pokazywany bez znaku ≈. Pozostałe to przybliżenia z dokładnością ok. 8 cyfr znaczących, oznaczone ≈. Wektory własne nie są obliczane.

    Najczęściej zadawane pytania

    Dlaczego wynik jest pokazany jako ułamek?

    Bo jest dokładny. Odwracanie macierzy i eliminacja dzielą przez elementy główne, a ułamki dziesiętne kumulowałyby błędy zaokrągleń. Zaznacz Pokaż ułamki dziesiętne, jeśli wolisz wartości zaokrąglone do 6 miejsc po przecinku.

    Jak sprawdzić, czy macierz jest odwracalna?

    Macierz kwadratowa jest odwracalna, gdy jej wyznacznik jest różny od zera, czyli gdy ma pełny rząd. Jeśli poprosisz o odwrotność macierzy osobliwej, narzędzie o tym poinformuje, a kroki pokażą kolumnę, w której brakuje elementu głównego.

    Czy mogę wkleić macierz z Excela lub Arkuszy Google?

    Tak. Skopiuj komórki, otwórz Wpisz lub wklej jako tekst, wklej i kliknij Wypełnij siatkę. Elementy rozdzielają tabulatory i spacje, a każda linia to jeden wiersz. Przecinek jest tu separatorem dziesiętnym, więc 2,5 to dwa i pół; wyjątkiem jest zapis w nawiasach kwadratowych [[1, 2], [3, 4]], w którym przecinki rozdzielają elementy, a część dziesiętną zapisuje się z kropką.

    Jak duża może być macierz?

    Sześć wierszy na sześć kolumn. Przy potęgach wykładnik może wynosić od −100 do 100. Jeśli ułamki staną się zbyt długie do wyświetlenia, narzędzie poprosi o mniejszy wykładnik.

    Czy kalkulator rozwiązuje układy równań liniowych?

    RREF macierzy rozszerzonej daje rozwiązanie: umieść współczynniki i prawe strony w jednej macierzy i wybierz Zredukowana postać schodkowa (RREF) A. Jeśli chcesz rozwiązywać układy z nazwami niewiadomych i komentarzem, użyj kalkulatora układów równań liniowych.